Belangenbehartiging

Belangenbehartiging is één van de kerntaken van patiënten- en cliëntenorganisaties. Als oren en ogen van hun achterban signaleren ze vragen en zorgen. En vertalen ze deze naar de wereld van politiek, media en maatschappij. Het is belangrijk om in dit proces bewuste strategische keuzes te maken: welke verzoeken om belangenbehartiging pakken we wel op, en welke juist niet? Hoe worden we beter zichtbaar, en welke coalities willen we aangaan? INVOLV adviseert en traint organisaties bij dit soort vraagstukken.

Jonge vrouw bij vergadering

De oren en ogen van je achterban

Met ‘belangenbehartiging’ verwijzen we naar ‘collectieve belangenbehartiging’, oftewel: opkomen voor de belangen van jouw groep (‘achterban’). In de wereld van patiënten- en cliëntenorganisaties bestaat die achterban meestal uit mensen met dezelfde aandoening, hun naasten, en andere belanghebbenden. Via belangenbehartiging wil je de ervaringen, meningen en wensen van jouw achterban laten horen. In de politiek, via de media, of breder in de samenleving. 

Patiënten- en cliëntenorganisaties houden zich bijvoorbeeld bezig met: 

  • Fungeren als de oren en ogen zijn van hun achterban. Welke vragen en zorgen leven er? Welke nieuwe ontwikkelingen kunnen deze groep raken?
  • Het vertalen van het probleem of de zorg naar de wereld van politiek en media.
  • Een loket bieden, zodat de achterban weet waar zij terecht kan met vragen en zorgen.
  • Het agenderen van problemen op de juiste plek.

Participeren in zorgverbetering, gezondheidsonderzoek en richtlijnenontwikkeling is ook een vorm van belangenbehartiging. INVOLV biedt kennis, advies en opleiding aan patiënten- en cliëntenorganisaties op dit vlak. Lees hier meer over participatieadvies.

"Hoe krijgen we als organisatie de juiste persoon - met passende vaardigheden - op de juiste plek?"

Meer participatieverzoeken, vaker aandoeningsoverstijgend

Hieronder een aantal vraagstukken die we bijvoorbeeld tegenkomen in de praktijk van belangenbehartiging.

  • Patiënten- en cliëntenorganisaties krijgen steeds vaker verzoeken voor samenwerking en participatie in projecten. Omdat participatie steeds vaker een vereiste is in beleid, akkoorden en regelgeving. Een positieve ontwikkeling. Maar het is voor patiënten- en cliëntenorganisaties vaak een uitdaging om tijdig voldoende capaciteit te leveren. Hoe krijgen we de juiste persoon op de juiste plek? En welke vaardigheden vraagt deze positie? Heeft de vrijwilligerscoördinator voldoende zicht op de mensen in de achterban die deze rol kunnen oppakken?
  • Er wordt steeds vaker gevraagd naar aandoeningsoverstijgende inbreng. Zowel in richtlijnenontwikkeling, regionale vraagstukken als wetenschappelijk onderzoek. Dit vraagt om weer andere vaardigheden voor de participant en voor de organisatie die hem of haar wil faciliteren.
  • We zien dat patiënten- en cliëntenorganisaties steeds meer een proactieve rol innemen wat betreft het agenderen van onderwerpen vanuit hun eigen achterban, en het ontwikkelen van kennisagenda's. De positie van de organisaties verandert: van afwachtend, naar het zelf schetsen van randvoorwaarden voor participatievraagstukken. Denk aan de rol, invloed en vergoedingen.

Succesvolle belangenbehartiging kan alleen plaatsvinden in combinatie met activiteiten als achterbanraadpleging en vrijwilligersmanagement. INVOLV adviseert ook over deze onderwerpen. Lees hieronder meer.

Achterbanraadpleging
Vrijwilligersmanagement

 

Landelijk vs. lokaal

Belangenbehartiging vindt vaak plaats richting de overheid, maar dit hoeft niet per se de Rijksoverheid te zijn. Ook op provinciaal en gemeentelijk niveau zijn belangenbehartigers actief, omdat de Rijksoverheid nu eenmaal niet over alle wetgeving en onderwerpen gaat.

Een voorbeeld hiervan zijn de lokale preventieakkoorden. De landelijke overheid heeft een preventieakkoord gesloten, maar per gemeente wordt dit nog uitgewerkt in een lokaal preventieakkoord. Belangenbehartigers die zich bezighouden met preventie kunnen in dit geval ook regionaal of lokaal aan belangenbehartiging doen. INVOLV werkt ook aan participatie in de regio. Lees meer via de link hieronder.

Participatie in de regio

Twee mensen in gesprek

Interessante leerstof

Volledige agenda

Sparren met een adviseur

Slimme strategische keuzes kunnen helpen bij het inspelen op dit soort actuele vraagstukken. Onze adviseurs gaan met organisaties in gesprek aan de hand van bijvoorbeeld dit soort vragen:

  • Welke vragen aan onze organisatie pakken we wel, en (bewust) niet op?
  • Hoe weten partijen ons te vinden, voor onze inbreng? Hoe zijn wij goed zichtbaar in het veld?
  • Hoe kunnen we handig samenwerken met andere patiënten- en cliëntenorganisaties, en/of de koepelorganisaties (Patiëntenfederatie, MIND, Iederin)? Welke coalities willen we aangaan?
  • Hoe verhoudt de mogelijke impact van deze activiteit zich tot de haalbaarheid vanuit onze organisatie?

Neem gerust contact met ons op via onderstaande gegevens om te sparren of advies te vragen.

Meer organisatieadvies

INVOLV adviseert en begeleidt patiënten- en cliëntenorganisaties bij hun strategie en beleid, en bij de kerntaken: lotgenotencontact, informatievoorziening en belangenbehartiging. Daarnaast bij hun totale bedrijfsvoering. Lees meer op de pagina 'Organisatieadvies'.

Organisatieadvies

Meer weten?

Neem contact op met Martine Versluijs, adviseur belangenbehartiging en participatie
Telefoon: 06 4066 2109